[0:02]Welkom bij een nieuwe podcast aflevering. Vandaag ga ik zes woorden uitleggen die ik deze maand in het nieuws heb gehoord of gelezen. Ik zal elk woord zo goed mogelijk proberen uit te leggen. Als je vragen hebt, mag je altijd een reactie plaatsen onder deze video. Het eerste woord is verplicht.
[0:37]De titel van het artikel was: "Waarom maakt Wallonië Latijn verplicht voor alle leerlingen?" Ik heb dit artikel op de website van de Morgen gelezen. Verplicht betekent dat je iets moet doen. Je mag niet kiezen. Je hebt geen keuze. In het nieuws gaat het over Wallonië. Vanaf 2027 wordt Latijn verplicht voor alle leerlingen in het tweede middelbaar. Iedereen krijgt dan twee uur Latijn per week. In het derde jaar blijft nog één uur Latijn verplicht. De minister zegt dat Latijn helpt om beter te leren redeneren. Wat denk jij, moet Latijn verplicht zijn of niet? Ik geef nog twee extra voorbeelden met het woordje verplicht. Een gordel dragen in de auto is verplicht. Leerlingen zijn verplicht om naar school te gaan. Het tweede woord: het pretpark.
[2:00]De titel van het artikel was: "Naar pretpark gaan wordt duurder. Walibi kost €5 meer, Bobbejaanland €3." Dit artikel heb ik op VRT nieuws gelezen. Een pretpark is een park waar mensen plezier maken. Je vindt er achtbanen, draaimolens en andere attracties. In het artikel wordt het volgende gezegd: Vanaf 1 maart stijgt de prijs bij Walibi van €53 naar €58 voor volwassenen. Bij Bobbejaanland wordt een ticket €3 duurder. De prijsstijging komt door een hogere belasting. De btw stijgt van 6 naar 12%. Zou jij meer betalen voor een dag in een pretpark? Ik geef je nog twee extra voorbeelden met het woord pretpark. Walibi en Bobbejaanland zijn bekende pretparken in België. Ik ga niet graag naar pretparken. Ik ben altijd bang. Het derde woord: het gaspedaal.
[3:23]De titel van het artikel was: "Europese Unie duwt gaspedaal in voor handelsakkoorden met India en Australië: 'Loskomen van de VS'."
[3:38]Dit was ook een artikel van VRT nieuws. Wat is het gaspedaal? Het gaspedaal zorgt ervoor dat je de snelheid van de auto kunt regelen. Je drukt erop met je voet. Figuurlijk betekent het gaspedaal indrukken of induwen: iets sneller doen, sneller werken, het tempo opvoeren. Volgens VRT nieuws wilde de Europese Unie haar handelsrelaties versneld uitbreiden. De EU duwt het gaspedaal in om nieuwe vrijhandelsakkoorden te sluiten met India en Australië. De Duitse bondskanselier dringt aan op een snelle deal met India. De ondertekening van dat akkoord zou mogelijk al op 27 januari kunnen plaatsvinden. Ik geef je opnieuw twee extra voorbeelden. We moeten nu echt het gaspedaal induwen als we de deadline willen halen. De concurrentie zit niet stil. Het is tijd om het gaspedaal volledig in te duwen. Ik heb een vraagje. Kan je dit ook in jouw taal zeggen? Het gaspedaal induwen, figuurlijk dan. Nummer vier: de oplichter. De titel van het artikel was: "Oplichters verkopen afspraken voor rijexamens door: '100 euro en je bent volgende week al aan de beurt'." Dit is ook een artikel van VRT nieuws. Een oplichter is een persoon die door bedrog iemand ertoe brengt iets af te staan of te doen, waardoor die ander benadeeld wordt en de oplichter voordeel behaalt. Het werkwoord is oplichten. Op Snapchat worden snelle afspraken voor rijexamens illegaal doorverkocht voor zo'n €100. Uit onderzoek van het consumentenprogramma WinWin blijkt dat oplichters massaal tijdsloten reserveren bij rijexamencentra en die vervolgens doorverkopen aan mensen die niet maanden willen wachten op hun praktijkexamen. Ik geef nog twee voorbeelden. Ze kwam er pas later achter dat de man een oplichter was die haar vertrouwen had misbruikt. Oplichters sturen valse e-mails om geld te krijgen.
[6:36]Het voorlaatste woord: de voorstander. De titel van het artikel was: "President Moldavië voorstander hereniging met buurland Roemenië: 'Moeilijk om te overleven als democratie en soevereine staat'." Een voorstander is iemand die iets goed vindt of steunt. Het tegenovergestelde is een tegenstander.
[7:05]De president van Moldavië is een voorstander van een hereniging met Roemenië. Als er een referendum komt, zou ze voorstemmen. Ze zegt dat het steeds moeilijker wordt voor kleine landen zoals Moldavië om te kunnen overleven. Nog twee extra voorbeelden. Niet iedereen is een voorstander van strengere regels.
[7:33]Niet iedereen is een voorstander van het nieuwe verkeersplan, omdat het volgens sommigen te veel hinder veroorzaakt. En dan het laatste woord: waarschuwen. De titel van het artikel was: "Wij denken zo anders dan Trump de wereld ziet'. Groenlandse oud-diplomaat waarschuwt voor directe gesprekken met VS." Waarschuwen betekent dat je iemand zegt dat er gevaar of een probleem is, iemand verwittigen dat er mogelijke gevaren, problemen of gevolgen zijn. Het substantief is de waarschuwing.
[8:20]In Groenland groeit het debat of het eiland direct met de VS moet praten zonder Denemarken. Oud diplomaat Bianco waarschuwt dat dit onverstandig is omdat Groenlanders anders denken dan de Amerikanen. Ze benadrukt dat Groenland al veel autonomie heeft en dat de band met Denemarken belangrijk blijft. Volgens Bianco moeten Groenlanders hun eigen waarde en cultuur beschermen en niet blindelings Amerikaanse plannen volgen.
[9:00]Ik geef je nog extra voorbeelden. De leraar waarschuwt de leerlingen voor gevaarlijk gedrag. De tandarts waarschuwde hem dat te veel snoep eten slecht is voor zijn tanden. Langs de weg staan borden die bestuurders waarschuwen voor gladde wegen bij vorst. Dat waren de zes woorden: verplicht, het pretpark, het gaspedaal, de oplichter, de voorstander en waarschuwen. Welk woord kende je nog niet? Plaats een reactie onder de video. Dankjewel voor het luisteren en tot de volgende keer. Dag.
