Тамгагүй төр товч тайлбар.

[0:00]За юу байцгаана даа манайхан? Хэрэв чи одоогийн ерөнхий сайд байсан бол ард иргэдээ сонгох уу, аль эсвэл гэр бүлээ сонгох уу? Энэхүү асуултанд Оюун эрдэнэ сайд маань баттай тайлбар өгөөгүй ч гэсэн Бавуугийн Лавсүрэнгийн тамгагүй төр хэмээх эмгэнэлт жүжгээс хариултыг олж мэдэцгээе. Энэхүү жүжгийн гол дүр болох хааны их болон бага хатнаас нь хэт хийн хоромын зайтай төрөх хоёр нуган үүр мэндэлснээр үйл явдал эхэлнэ. Хааныг хамгийн хэр гайхшруулж байсан зүйл бол их хатандаа 20 жил ойртохгүй атал нуган үүр төрүүлчихсэн явдал юм. Хааны түшмэл болох Ирг хэмээх хорон санаатан төрийн их хатантай бус урмаг үйлдэл хийж хүүтэй болсон нь саяны төрсөн нуган үрээч. Харин өөрөөсөө ч илүү хайртай бага хатнаас нь төрсөн үрээ өлгийтэй байхад нь хаан ширээнд зална хэмээ шийдвэрт хүрдэг. Энэхүү шийдвэрийг сонссон Ирг түшмэл их хатан дээр очин нуган үүрсийг хооронд нь солих хорон санаа хэлэн их хатныг хятгаж хамтдаа нуган үүрсийг сольдог. Мэдээж хэсэг хугацааны дараа шийдвэрийг ёсчлон гүйцэлдүүлэн хаан сольсон хүүг бага хатнаас төрсөн хүүгээ хэмээн итгэж хаан ширээнд заснаар жүжгийн эхлэл хэсэг ийнхүү төгсөнө. Үйл явдал үргэлсээр нуган үүрс нас биед хүрсэн үеийн зураглал харагддаг. Харамсалтайгаар хаан ширээн суусан хүн ухаан муухаг, атаа хорсол ихтэй, шунал сэтгэлтэй нэгэн болон өссөн ажээ. Тэр ч байтугай хаан эцгээ хөнөөх оролдлого хийгээд амждаг. Ийм болж өссөн хүүгээ хаан ширээнд залдандаа ихэд харамсан халаглаж удаан бодсон эцэст хаан хөвгүүнийг өөрийн гараар хөнөөж орхидог. Энэ явдлыг харсан бага хатан хүүгээ алдсандаа нэлээд гэмшиж хүүгийнхээ араас хорвоог орхин оддог. Хатан хүү хоёроо алдсан хаан маш их шаналж байсан ч төрийн үйл хэргийг хөсөрдүүлж болохгүй учир хаан үлдсэн ганц хүү болох хүчрийг хаан ширээнд залдаг. Энэхүү шийдвэрийг сонссон Ирг түшмэл өөрийн хүүг алсанд ихэд дургүйцсэн хаан ширээн томилогдсон хүүг нь хөнөөж дараа нь хаан дээр очоод төрийн тамгийг одоо надад өг гэтэл хаан даапаалан инээж би төрийн тамгаа хатныхаа цээжинд хийн хадгалчихсан. Тэрийг шинэ төрөх нуган үүр минь атгаад төрөх болно хэмээн хэлэхэд Ирг түшмэл хилэгнэн уурлаж хааныг хөнөөх гэж завдахад тэнгэр ниргэж аянга цахилаад тэр өөрөө үхэж орхидог. Ингээд эцэст нь шинэ хаан мэндэлж төрийн тамгаа дээш өргөн байгаагаар жүжиг төгсдөг байна аа. Конец