[0:09]ประเทศไทยกำลังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่าน แต่ น้อย คน นัก ที่ จะ ได้ อ่าน และ เข้า ใจ รัฐธรรมนูญ ทั้ง ฉบับ แล้ว เรา จะ ปฏิรูป ประเทศ กัน ได้ อย่าง ไร ถ้า เรา ยัง ไม่ เข้าใจ รัฐธรรมนูญ ราย การ ของ เรา จะ หยิบ ยก เนื้อ หา ยาก ๆ ใน รัฐธรรมนูญ มา พูด คุย แลก เปลี่ยน ให้ เข้า ใจ กัน ได้ ง่าย ๆ แบบ ไม่ ต้อง ปีน กระได ฟัง ง่าย ๆ บ้าน ๆ ใน ราย การ รัฐธรรมนูญ กลาง แปลง ทุก ครั้ง ที่ มี การ เปลี่ยน แปลง ทาง การ เมือง สำคัญ ๆ เวลา ที่ เรา พูด ถึง การ ปฏิรูป การ เมือง ปฏิรูป ประเทศ ไทย เรา ก็ มัก จะ นึก ถึง ว่า เรา จะ แก้ รัฐธรรมนูญ กัน อย่าง ไร เรา จะ ร่าง รัฐธรรมนูญ ใหม่ กัน อย่าง ไร ดี วัน นี้ ผม อยู่ กับ อาจารย์ ชมพู นุช นะ ครับ ก็ จะ มา ไข ข้อ ข้อง ใจ กัน ว่า เรา จะ มี รัฐธรรมนูญ กัน อีก กี่ ฉบับ ถึง จะ พัฒนา ประชาธิปไตย ได้ สมบูรณ์ ซะ ที นะ ครับ
[1:09]รัฐธรรมนูญ สำคัญ ยัง ไง ครับ ถ้า เกิด เอา พูด อย่าง ที่ เอ่อ ชาว บ้าน รู้ ก็ คือ ว่า รัฐธรรมนูญ เป็น กฎ หมาย สูง สุด ของ ประเทศ อัน นี้ นี้ เป็น คำ อธิบาย ที่ สั้น ที่ สุด นะ คะ ก็ คือ จริง ๆ เนี่ย รัฐธรรมนูญ ก็ เป็น เป็น กฎ หมาย ที่ วาง กติกา ของ ประเทศ เอา ไว้ ว่า เอ่อ 1 จะ ส่วน ใหญ่ แล้ว จะ รับ รอง สิทธิ เสรีภาพ ของ ประชา ชน เอา ไว้ แล้ว จะ มี องค์ กร ไหน ขึ้น มา ทำ หน้า ที่ อะไร บ้าง อืม แปล ว่า รัฐธรรมนูญ จะ เขียน ไว้ ทุก เรื่อง ไหม ครับ เอ่อ จะ เขียน เรื่อง หลัก ๆ เอา ไว้ ค่ะ อย่าง เช่น ตั้ง องค์ กร นิติบัญญัติ เอา ไว้ ใช้ อำนาจ ออก กฎ หมาย ตั้ง ฝ่าย บริหาร แล้ว ก็ มี องค์ กร ตุลาการ คือ ศาล เอา ไว้ พิจารณา พิพากษา คดี เป็น หลัก ๆ ส่วน ราย ละเอียด เนี่ย ก็ คือ อาจ จะ ออก เป็น พระ ราช บัญญัติ ประกอบ รัฐธรรมนูญ ซึ่ง แยก ย่อย ลง ไป อีก ค่ะ แต่ เห็น ว่า รัฐธรรมนูญ ไทย มัก จะ มี หลาย ร้อย มาตรา เช่น รัฐธรรมนูญ ปัจจุบัน เนี่ย มี 309 มาตรา อย่าง นี้ ถือ ว่า เป็น เรื่อง ผิด ปกติ ไหม ครับ เอ่อ ความ สั้น ความ ยาว ของ รัฐธรรมนูญ เนี่ย จริง ๆ ก็ คือ คือ แล้ว แต่ บาง ประเทศ ก็ จะ เขียน สั้น บาง ประเทศ จะ เขียน ยาว ถาม ว่า แล้ว แต่ ละ สั้น สั้น กับ ยาว เนี่ย มัน มี ข้อ ดี ข้อ เสีย ต่าง กัน ยัง ไง คือ ถ้า สมมุติ ว่า รัฐธรรมนูญ กำหนด ทุก เรื่อง เนี่ย ไม่ ว่า จะ เรื่อง เล็ก เรื่อง ใหญ่ เขียน ใน รัฐธรรมนูญ หมด กติกา อะไร เล็ก ๆ น้อย ๆ ก็ เขียน ใน รัฐธรรมนูญ หมด มัน ก็ จะ ทำ ให้ ถ้า สมมุติ ว่า อยาก จะ เปลี่ยน อยาก จะ แก้ ไข เนี่ย อาจ จะ ทำ ได้ ยาก โอ เค ก็ การ เขียน ว่า สั้น หรือ ยาว เนี่ย ก็ หมาย ความ ถึง ว่า เผื่อ ใน อนาคต ด้วย มัน ต้อง มี การ ปรับปรุง เปลี่ยนแปลง ใช่ ค่ะ คือ อย่าง บาง เรื่อง ถ้า เกิด เห็น ว่า เออ มัน จะ แก้ ไข มัน มี โอกาส ที่ จะ ต้อง เปลี่ยน บ่อย ตาม พลวัต ของ สังคม อย่าง นี้ อาจ จะ ต้อง เอา ไป ใส่ ใน พวก พระ ราช บัญญัติ ประกอบ รัฐธรรมนูญ หรือ กฎ หมาย อื่น ๆ อ่า ตอน ที่ เค้า ยก ร่าง ไอ้ รัฐธรรมนูญ แบบ เนี้ย ที่ ต้อง เขียน กัน เป็น เรื่อง เป็น ราว ว่า มี มาตรา ไหน บ้าง เนี่ย มี อะไร น่า สนใจ ใน ตอน ที่ เค้า เขียน กัน เอ่อ ส่วน ใหญ่ จะ เป็น เรื่อง กระบวน การ ร่าง มาก กว่า ที่ น่า สนใจ ว่า แล้ว ตก ลง เนี่ย ใคร จะ เป็น คน ร่าง อืม จะ เกิด ขึ้น ได้ ยัง ไง อ่า ซึ่ง เอ่อ แต่ ละ ประเทศ ต่าง กัน ออก ไป ครับ อย่าง ถ้า ใน สหรัฐ อเมริกา คือ ได้ ประกาศ เอกราช ปุ๊บ ก็ ร่าง รัฐธรรมนูญ ขึ้น มา โดย ที่ มี สภา ร่าง รัฐธรรมนูญ ก็ คือ เรียก ตัว แทน ของ มลรัฐ ต่าง ๆ ไป ประชุม ร่วม กัน ที่ ฟิลาเดลเฟีย แล้ว ก็ แล้ว พอ ได้ รัฐธรรมนูญ เสร็จ ก็ ให้ แต่ ละ มลรัฐ เอา ไป ให้ สัตยาบัน อีก ครั้ง นึง สภา ร่าง รัฐธรรมนูญ ใช่ ไหม ครับ อัน นี้ เป็น สิ่ง ที่ เวลา ที่ เค้า เขียน รัฐธรรมนูญ การ ร่าง รัฐธรรมนูญ กัน เนี่ย ต้อง มี ทุก ประเทศ ไหม ฮะ แล้ว แต่ ค่ะ บาง ประเทศ ก็ จะ ออก มา ใน รูป แบบ เป็น คณะ กรรมการ ยก ร่าง อืม ต้อง เป็น เฉพาะ นัก กฎ หมาย ผู้ ทรง คุณวุฒิ หรือ ว่า ยัง ไง หรือ ว่า ชาว บ้าน ก็ ไป ร่วม ร่าง ได้ คราว นี้ จะ แล้ว แต่ แต่ ละ ประเทศ แล้ว แต่ ว่า ที นี้ ด้วย ความ ที่ ว่า ถ้า ให้ ชาว บ้าน ทุก คน เข้า ไป ร่วม ร่าง เนี่ย ประชากร มี จำนวน มาก อาจ จะ เป็น ไป ไม่ ได้ อาจ จะ มี การ รับ ฟัง ความ คิด เห็น หรือ ว่า อาจ จะ ร่าง เสร็จ แล้ว อาจ จะ กรรมาธิการ ร่าง ยก ร่าง เสร็จ แล้ว เนี่ย เอา ไป ขอ ความ ยิน ยอม จาก ประชา ชน อีก ที ด้วย การ ให้ ประชามติ ถาม ว่า จะ ใช้ หรือ ไม่ ใช้ อ่า ที นี้ องค์ ประกอบ ที่ ว่า มัน แตก ต่าง กัน เนี่ย บาง ประเทศ อย่าง ถ้า ใน แอฟริกา ใต้ เนี่ย รัฐธรรมนูญ เค้า เกิด ขึ้น หลัง จาก ความ ขัด แย้ง พอ ตอน ที่ จะ ยก ร่าง รัฐธรรมนูญ เนี่ย เค้า ก็ เถียง กัน ว่า แล้ว สสร. คือ หมาย ถึง ตัว คน สมาชิก สภา ร่าง อะ จะ มา ยัง ไง ซึ่ง ฝั่ง คน ขาว เนี่ย ก็ จะ บอก ว่า อยาก ให้ โต๊ะ เจรจา ปรอง ดอง คือ โต๊ะ ที่ เค้า เจรจา กัน เนี่ย ซึ่ง มี คน ขาว ส่วน นึง คน ดำ ส่วน นึง เนี่ย เป็น เอ่อ สภา ร่าง เลย ยก ร่าง กัน กลุ่ม เล็ก ๆ แค่ นี้ ใน ขณะ ที่ คน ดำ เอง จะ บอก ว่า อยาก ให้ สภา ร่าง รัฐธรรมนูญ มา จาก การ เลือก ตั้ง ซึ่ง คน ขาว กลัว เพราะ ว่า ถ้า เลือก ตั้ง เนี่ย เอ่อ คน ดำ เป็น ประชากร ส่วน ใหญ่ อ่า จะ เป็น เรื่อง ของ เสียง ข้าง มาก หรือ เปล่า สรุป ตก ลง กัน ได้ ก็ คือ ว่า ให้ กำหนด กรอบ อืม ใน การ ร่าง รัฐธรรมนูญ ก็ คือ กรอบ นี้ ก็ คือ จะ ระบุ เรื่อง การ คุ้มครอง สิทธิ เสรีภาพ ของ คน ส่วน น้อย ซึ่ง หมาย ถึง คน ขาว เอา ไว้ อ่า แล้ว ก็ บอก ว่า ไม่ ว่า อัน นี้ คือ เอา ใจ คน ขาว นะ คะ และ ที นี้ ส่วน เอา ใจ คน ดำ ทำ ยัง ไง ก็ บอก ว่า ให้ สสร. มา จาก การ เลือก ตั้ง แล้ว ไม่ ว่า สสร. ที่ เลือก ตั้ง มา ได้ จะ เป็น คน ดำ หมด หรือ มี คน ดำ เป็น ส่วน ใหญ่ หรือ ว่า มี คน ขาว ปน หรือ อะไร ก็ แล้ว แต่ เนี่ย จะ ต้อง ร่าง รัฐธรรมนูญ ตาม กรอบ ที่ เขียน เอา ไว้ ตอน แรก อ่า ซึ่ง กรอบ นี้ คือ พัฒนา ร่วม กัน 2 ฝ่าย ใช่ ไหม ครับ ใช่ ค่ะ คือ เป็น โต๊ะ เจรจา มี แบบ อื่น ไหม ครับ ที่ ประเทศ ที่ แบบ ว่า อยู่ กัน มา ดี ๆ แล้ว อยาก จะ ร่าง รัฐธรรมนูญ ใหม่ เคย มี ที่ ฝรั่งเศส ตอน นั้น เนี่ย เอ่อ สมัย สาธารณรัฐ ที่ 4 ก็ มี การ คิด ว่า จะ ร่าง รัฐธรรมนูญ ใหม่ ให้ โหวต กัน ด้วย ว่า จะ ให้ สภา นิติบัญญัติ แห่ง ชาติ นั้น กลาย เป็น สภา ร่าง รัฐธรรมนูญ หรือ ไม่ ซึ่ง คำ ถาม นี้ เท่า กับ ถาม ว่า เอ่อ ประชา ชน อยาก ได้ รัฐธรรมนูญ ฉบับ ใหม่ หรือ เปล่า นี่ คือ คือ อยู่ ดี ๆ อยาก จะ ร่าง แต่ ว่า ไม่ ใช่ อยู่ ดี ๆ จะ อยาก จะ ร่าง แต่ ร่าง แต่ คือ ไป ถาม ประชา ชน ก่อน ว่า จะ เอา รัฐธรรมนูญ ฉบับ ใหม่ หรือ เปล่า ที นี้ พอ ได้ เอ่อ พอ ประชา ชน โหวต แล้ว บอก ว่า โอ เค ตอบ ส่วน เสียง ส่วน ใหญ่ เป็น yes ก็ คือ ร่าง ร่าง รัฐธรรมนูญ ฉบับ ใหม่ ที นี้ พอ ร่าง เสร็จ แล้ว ก็ ต้อง เอา กลับ ไป ถาม ประชา ชน อีก ว่า ไอ้ รัฐธรรมนูญ ที่ ร่าง เสร็จ แล้ว เนี่ย จะ เอา หรือ เปล่า ตอน นี้ ประเทศ ไทย ของ เรา ก็ เถียง กัน อยู่ ว่า เอ๊ะ รัฐธรรมนูญ เนี่ย ต้อง กลับ ไป ถาม ประชา ชน ก่อน ไหม ว่า แก้ ได้ แก้ ไม่ ได้ หรือ ว่า พอ มี การ ร่าง ขึ้น มา แล้ว เนี่ย ต้อง ไป ถาม ประชามติ ประชา ชน ทุก ครั้ง ไหม เดี๋ยว นี้ ก็ จะ เริ่ม เห็น แนว คิด ประชาธิปไตย แบบ มี ส่วน ร่วม ก็ คือ เน้น ให้ ฟัง ประชา ชน มาก ขึ้น เพราะ ฉะนั้น ถาม ว่า ตอน นี้ ถ้า จะ ร่าง รัฐธรรมนูญ ฉบับ ใหม่ โดย ไม่ ฟัง เสียง ประชา ชน คิด ว่า คง ไม่ ได้ แล้ว ก็ จะ คง ไม่ เหมือน กับ สมัย ก่อน ที่ เอา ผู้ ทรง คุณวุฒิ มา คณะ นึง แล้ว ก็ ร่าง กัน แล้ว ก็ ประกาศ ใช้ กัน ใช่ ไหม ครับ ค่ะ คือ ถ้า เกิด จะ ร่าง อย่าง งั้น เนี่ย ก็ เห็น ว่า สุด ท้าย ยัง ไง ก็ ต้อง ไป ผ่าน ประชามติ นี่ คือ สิ่ง ที่ สำคัญ
[6:28]อืม ดู เหมือน ว่า เอ๊ะ รัฐธรรมนูญ ก็ เป็น อะไร ที่ แก้ ไข ได้ มัน มี ความ จำเป็น อะไร หรือ ว่า เหตุ การณ์ อะไร ที่ มัน ต้อง มัก จะ นำ พา ไป สู่ การ แก้ ไข รัฐธรรมนูญ หรือ ปรับปรุง รัฐธรรมนูญ ต้อง เข้า ใจ ก่อน สังคม เปลี่ยน เปลี่ยน ไป เรื่อย ๆ เพราะ ฉะนั้น บาง ครั้ง เนี่ย กลไก ที่ เขียน ไว้ ใน รัฐธรรมนูญ ซึ่ง อาจ จะ เขียน ไว้ ดี มาก สิบ กว่า ปี ที่ แล้ว ค่ะ อาจ จะ ดี มาก หรือ บาง ประเทศ คือ 100 ปี ที่ แล้ว เนี่ย เวลา ผ่าน ไป เนี่ย อาจ จะ เจอ ปัญหา อะไร เพิ่ม มาก ขึ้น ก็ อาจ จะ ต้อง มี การ แก้ ไข หรือ บาง ประเทศ ก็ ร่าง ใหม่ ไป เลย ก็ มี เพราะ ฉะนั้น ไอ้ การ ที่ เรา มี รัฐธรรมนูญ หลาย ฉบับ ก็ อาจ จะ ไม่ ใช่ เรื่อง ผิด ปกติ อะไร เพราะ ว่า เพียง แต่ ว่า ประเทศ อื่น เค้า มี ฉบับ เดียว แต่ เค้า แก้ เรื่อย ๆ ใช่ ไหม ครับ ค่ะ เคย มี เอ่อ นัก วิชาการ ชาว เยอรมัน นะ คะ คือ ก็ คือ ให้ ข้อ สังเกต ด้วย ว่า รัฐธรรมนูญ ไทย เนี่ย มี หลาย ฉบับ ก็ จริง แต่ ว่า พอ ไป อ่าน เอา ทุก ฉบับ มา เรียง กัน เนี่ย เรา จะ พบ ว่า จริง ๆ สาระ สำคัญ เช่น ระบอบ การ ปกครอง หรือ แม้ แต่ เอ่อ การ รับ รอง สิทธิ เสรีภาพ ซึ่ง โอ เค รับ รอง อาจ จะ เพิ่ม มาก ขึ้น แต่ ว่า เรื่อง หลัก ระบอบ การ ปกครอง ไม่ เคย เปลี่ยน ค่ะ ไม่ เคย เปลี่ยน เพราะ ฉะนั้น เค้า ก็ เลย ตั้ง ข้อ สังเกต ว่า จริง ๆ รัฐธรรมนูญ ไทย ที่ มี หลาย ฉบับ เนี่ย ลักษณะ มัน เหมือน รัฐธรรมนูญ ที่ แก้ ไข มาก กว่า จะ มี เปลี่ยน หลัก ๆ เลย อย่าง เช่น รัฐธรรมนูญ ปี 40 อ่า ที่ อัน นี้ คือ เปลี่ยน มี ตั้ง องค์ กร อิสระ มี อะไร มี องค์ กร อิสระ ก็ คือ เปลี่ยน ใหญ่ ๆ จริง ๆ ก็ คือ ตอน 40 ตอน นี้ รัฐธรรมนูญ ไทย แก้ ได้ ยัง ไง บ้าง ฮะ เอ่อ รัฐธรรมนูญ ไทย เนี่ย เขียน ไว้ ใน มาตรา 291 ที่ ตอน นี้ เป็น ที่ ฮือ ฮา เรา มี การ พูด ถึง บ่อย ก็ คือ จะ เขียน ช่อง ทาง การ แก้ เอา ไว้ ก็ คือ ว่า ช่อง ทาง เนี่ย องค์ กร ที่ มี อำนาจ ให้ ความ เห็น ชอบ กับ การ แก้ ไข เพิ่ม เติม รัฐธรรมนูญ คือ รัฐสภา ถาม ว่า ประชา ชน มี ส่วน ร่วม อย่าง อื่น ไหม เอ่อ รัฐธรรมนูญ ไม่ ได้ เขียน ค่ะ ว่า แก้ รัฐธรรมนูญ ต้อง ไป ผ่าน ประชามติ โอ เค ที นี้ คือ ถาม ว่า มี ส่วน ร่วม ได้ ยัง ไง ก็ คือ 1 เนี่ย เอ่อ รัฐธรรมนูญ ให้ ประชา ชน ผู้ มี สิทธิ์ เลือก ตั้ง 50,000 คน สามารถ เข้า ชื่อ กัน เสนอ ของ แก้ ไข เพิ่ม เติม รัฐธรรมนูญ ได้ ก็ มี ช่อง ทาง นั้น อยู่ ใช่ แล้ว ก็ เฉพาะ ใน กรณี ที่ ประชา ชน เข้า ชื่อ กัน เสนอ เท่า นั้น ที่ จะ จัด ให้ มี การ รับ ฟัง ความ คิด เห็น แล้ว ก็ คือ รับ ฟัง ความ คิด เห็น จาก ใคร ก็ คือ รับ ฟัง ความ คิด เห็น จาก 50,000 ชื่อ ที่ เข้า ชื่อ กัน เสนอ ขอ แก้ ไข แต่ ว่า ถ้า เกิด เป็น กรณี อื่น เช่น เอ่อ สภา เป็น คน เสนอ แก้ หรือ ว่า เอ่อ ประชา ชน ไม่ ได้ เข้า ชื่อ กัน เสนอ เนี่ย ก็ ไม่ ได้ เขียน หรอก ไม่ ไม่ จำเป็น ต้อง มี การ รับ ฟัง ความ เห็น ก็ คือ ไม่ มี ส่วน ร่วม ทาง อื่น เลย ซึ่ง ตรง นี้ ก็ จะ กลับ มา ตอบ คำ ถาม ว่า เอ่อ ใน ยุค นึง เรา เคย ยอม รับ ว่า เอ่อ สภา เนี่ย เป็น ตัว แทน ของ ประชา ชน ประชา ชน เลือก ตั้ง แล้ว เท่า กับ เหมือน กับ มอบ ความ ไว้ วาง ใจ ให้ ผู้ แทน ทุก อย่าง ตัด สิน ใน สภา แล้ว ต้อง จบ อัน นี้ เป็น ความ คิด ใน ยุค นึง ซึ่ง ตั้ง แต่ ก่อน สงคราม โลก ครั้ง ที่ 2 เรา ยอม รับ อัน นี้ โดย ไม่ มี ข้อ สงสัย อะไร แต่ ว่า ใน ยุค นี้ ที่ ผ่าน มา เนี่ย ก็ คือ ก็ เริ่ม มี อย่าง ที่ บอก ตอน ต้น มัน เริ่ม มี แนว คิด เออ ประชาธิปไตย แบบ มี ส่วน ร่วม ต้อง เริ่ม ฟัง ประชา ชน มาก ขึ้น แล้ว มัน ก็ เลย เกิด คำ ถาม ตรง นี้ ว่า ถ้า เกิด ว่า ให้ สภา เป็น คน เอ่อ แก้ ไข ได้ เอง แล้ว โหวต เอง แล้ว ไม่ มี ใคร ตรวจ สอบ เนี่ย มัน จะ เหมือน กับ ว่า ให้ อำนาจ สภา องค์ กร เดียว เปลี่ยนแปลง แก้ ไข กติกา สำคัญ ของ ประเทศ ไป ใน ทาง ใด ก็ ได้ โดย ไม่ มี ใคร ตรวจ สอบ หรือ เปล่า อืม และ ที นี้ ถาม ว่า แล้ว มี กลไก อย่าง อื่น หรือ เปล่า เพื่อ ให้ การ แก้ รัฐธรรมนูญ นั้น ยาก ขึ้น แล้ว ก็ สะท้อน เสียง ของ ประชา ชน มาก ยิ่ง ขึ้น แต่ ละ ประเทศ ก็ จะ มี ต่าง กัน อย่าง ถ้า ออสเตรเลีย จะ พูด ว่า จะ ต้อง เอ่อ ได้ ประชามติ คือ หมาย ความ ว่า คุณ แก้ เสร็จ คุณ ต้อง เอา ไป ผ่าน ประชามติ ถ้า เบลเยี่ยม หรือ ว่า เนเธอร์แลนด์ เนี่ย เค้า จะ มี แนว คิด ว่า การ ที่ คุณ ให้ ประชามติ เนี่ย ประชา ชน จะ ตอบ ได้ แค่ yes หรือ no คน ที่ ตอบ ว่า รับ จะ ไม่ มี ปัญหา อะไร แต่ ถ้า ทันที ที่ คุณ ตอบ ไม่ รับ เนี่ย เรา จะ ไม่ มี ทาง รู้ ว่า เค้า ไม่ รับ เพราะ ว่า เค้า ไม่ อยาก แก้ หรือ ไม่ รับ เพราะ ไม่ อยาก แก้ ให้ เป็น แบบ นี้ แต่ อยาก แก้ ให้ เป็น อย่าง อื่น เพราะ ฉะนั้น เค้า ก็ จะ ใช้ กลไก อย่าง อื่น ก็ คือ ว่า ทันที ที่ สภา ตัด สิน ใจ ว่า จะ แก้ รัฐธรรมนูญ ล่ะ เค้า จะ ให้ ยุบ สภา แล้ว เลือก ตั้ง ใหม่ เพื่อ ให้ พรรค การ เมือง แต่ ละ พรรค เนี่ย เอา นโยบาย การ แก้ ไป หา เสียง พรรค ไหน ที่ เห็น ว่า ไม่ อยาก แก้ ก็ หา เสียง เลย บอก ว่า ถ้า เลือก พรรค เรา เรา จะ ไม่ แก้ รัฐธรรมนูญ ถ้า เกิด พรรค ไหน อยาก แก้ เป็น แบบ ไหน ก็ หา เสียง เลย แล้ว ผล การ เลือก ตั้ง จะ สะท้อน ออก มา ว่า จริง ๆ ประชา ชน เนี่ย ต้องการ ให้ แก้ หรือ เปล่า หรือ ถ้า อยาก ให้ แก้ เนี่ย เค้า อยาก แก้ เป็น แบบ ไหน ถ้า อย่าง งั้น สมมุติ ว่า วัน นี้ เรา ตก ลง ร่วม กัน ได้ แล้ว ใน กรณี ของ ประเทศ ไทย นะ ครับ ว่า เอ๊ะ เรา น่า จะ มา ถึง เวลา แล้ว ล่ะ ว่า จะ ต้อง แก้ ไข ปรับปรุง รัฐธรรมนูญ กัน ซัก ครั้ง นึง อาจ จะ ปรับ ใหญ่ ปรับ เล็ก อะไร ก็ ว่า กัน ไป นะ ครับ
[10:44]เรา จะ เริ่ม ต้น กัน ตรง ไหน ได้ บ้าง ยัง ไง ดี ฮะ
[11:41]ก็ คือ อันดับ แรก เรา ทบ ทวน กัน นิด นึง เรื่อง อะไร ที่ เรา มัก จะ แก้ หรือ ว่า ยก เป็น ข้อ อ้าง ที่ ทำ ให้ ร่าง รัฐธรรมนูญ เนี่ย ต้อง ต้อง ฉีก ทิ้ง หรือ ต้อง ร่าง ใหม่ อยู่ บ่อย ๆ
[11:55]อืม คิด กัน นิด นึง ว่า อะไร 1 คือ อะไร ควร จะ อยู่ ใน รัฐธรรมนูญ หรือ อะไร ควร จะ ไป อยู่ ใน พระ ราชบัญญัติ ประกอบ รัฐธรรมนูญ ก็ คือ แยก แยะ ให้ ชัด ว่า อะไร บ้าง ควร จะ อยู่ ใน รัฐธรรมนูญ ชัด มา เฉพาะ เน้น ๆ เนื้อ หา สาระ ล้วน ๆ นะ ครับ อะไร ที่ ไม่ สำคัญ มาก ก็ อาจ จะ อยู่ ใน พระ ราชบัญญัติ ก็ ได้ อยู่ ใน พระ ราชบัญญัติ ประกอบ รัฐธรรมนูญ คือ ถ้า เป็น ราย ละเอียด ปีก ย่อย มาก ๆ ที่ แก้ ไข กัน บ่อย ๆ เนี่ย อาจ จะ ต้อง ควร มี อยู่ ใน รัฐธรรมนูญ เพื่อ ให้ รัฐธรรมนูญ มัน ยาว จน เกิน ไป ค่ะ เพราะ ว่า ถ้า ยิ่ง ยาว เท่า ไหร่ ความ ยาก ใน การ แก้ ไข แล้ว ข้อ ปัญหา ใน การ ถกเถียง กัน ว่า สุด ท้าย จะ ร่าง ใหม่ ไหม จะ อะไร มัน จะ ยิ่ง มัน จะ ยิ่ง ยุ่ง ยาก ต่อ ไป ใน อนาคต ใช่ ไหม ครับ ค่ะ แล้ว ก็ อีก ส่วน นึง ก็ คือ เน้น มา ตลอด ตอน นี้ เป็น ยุค ที่ ว่า เรา ต้อง ให้ ประชา ชน มี ส่วน ร่วม มาก ขึ้น ละ มาก ยิ่ง กว่า การ เลือก ตัว แทน เพื่อ ให้ เค้า ไป แก้ รัฐธรรมนูญ ครับ ก็ อาจ จะ มี ส่วน ร่วม ทาง ตรง ตั้ง แต่ ต้น หรือ ว่า จะ ไป ร่วม ใน การ อ่า ใน กระบวน การ ตอน ร่าง ก็ ได้ ก็ น่า จะ ต้อง มี การ รับ ฟัง ความ คิด เห็น ของ ประชา ชน เป็น ระยะ ระยะ ใช่ ไหม ครับ แล้ว สุด ท้าย ก็ ไป รับ รอง อีก ที นึง ประเด็น ที่ เรา คุย กัน ค่อนข้าง จะ ครบ ถ้วน แล้ว นะ ตั้ง แต่ กระบวน การ เริ่ม มา จน ถึง ตอน จบ สุด ท้าย เนี่ย ถ้า เกิด อยาก ได้ รัฐธรรมนูญ ใหม่ เนี่ย ประชา ชน ใน ฐานะ เจ้า ของ อำนาจ อธิปไตย เนี่ย จะ มี ส่วน ร่วม ได้ อย่าง ไร บ้าง นะ ครับ ทั้ง ทาง ตรง ทาง อ้อม นะ ครับ ก็ คิด ว่า วัน นี้ ได้ สาระ เนื้อ หา พอ สม ควร ที่ ว่า ด้วย เรื่อง ของ รัฐธรรมนูญ ตั้ง แต่ ตอน ร่าง ตอน กระบวน การ ว่า ประชา ชน จะ มา มี ส่วน ร่วม ได้ ยัง ไง รวม ไป ถึง ตอน สุด ท้าย เนี่ย ถ้า เรา จะ ต้อง รับ รอง รัฐธรรมนูญ กัน เนี่ย จะ ทำ กัน ได้ อย่าง ไร บ้าง นะ ครับ ก็ คิด ว่า อัน นี้ น่า จะ เป็น จุด เริ่ม ต้น ที่ ดี ใน การ ที่ เรา จะ พูด คุย ใน ประเด็น อื่น ๆ ต่อ ไป นะ ครับ ก็ ราย การ ของ เรา เนี่ย ยัง มี ประเด็น ที่ เกี่ยว ข้อง กับ รัฐธรรมนูญ อีก หลาย ๆ เรื่อง นะ ครับ ทั้ง ทั้ง ทั้ง ที่ เป็น เรื่อง เกี่ยว กับ สถาบัน ทาง การ เมือง นะ ครับ เรื่อง เกี่ยว กับ พรรค การ เมือง กระบวน การ การ เลือก ตั้ง ที่ เรา ก็ อยาก จะ เปิด มุม มอง นะ ครับ ว่า เรา มี ทาง เลือก ทาง ออก อะไร กัน ยัง ไง บ้าง นะ ครับ แล้ว ก็ อยาก จะ เชิญ ชวน ให้ กับ เอ่อ ผู้ ที่ สนใจ นะ ครับ พอ มา คุย มา ฟัง ราย การ เรา แล้ว เนี่ย ก็ เอา ไป ถกเถียง กัน ต่อ นะ ครับ เรา ไม่ ได้ บอก ว่า ต้อง ทำ อย่าง ที่ เรา พูด เรา บอก แนะนำ เท่า นั้น นะ ครับ ประชา ชน ก็ สามารถ มี ส่วน ร่วม ใน การ แสดง ความ คิด เห็น ได้ นะ ครับ ซึ่ง เรา ก็ หวัง เป็น อย่าง ยิ่ง ว่า นะ ครับ ราย การ ใน ตอน ต่อ ๆ ไป นะ ครับ เรา คง จะ ได้ พูด ถึง ราย ละเอียด ใน เกี่ยว กับ หัวข้อ เหล่า นั้น นะ ครับ ซึ่ง ก็ หวัง ว่า จะ ได้ มี โอกาส เชิญ อาจารย์ ชมพู นุช มา ร่วม ราย การ อีก นะ ครับ แต่ วัน นี้ เอา เท่า นี้ ก่อน นะ ครับ ก็ ขอบคุณ ท่าน สวัสดี นะ ครับ
