[0:20]Shikues të nderuar, selam alejkum. Takohemi në emisionin e radhës në ciklin e emisioneve Psikologjia e edukimit. Si çdo herë edhe këtë radhë do të kemi të ftuar hoxhë Mustafa Tërniqin, me të cilin do të flasim mbi bazat e edukimit. Hoxhë selam alejkum, mirë se erdhët. Alejkum selam rahmetullahi wabarakatuh. Duke qenë se do të flasim mbi detajet e psikologjisë së edukimit Islam, a mundet që të na njihni më parë se cilat janë bazat e edukimit në Islam? Bismilahirrrahmanirrahim. Elhamdulilah, u salatu u selamu ala Resulilah. U bad, të gjitha falenderimet janë vetëm për Allahun xheleshanuhu. Salavatet për pejgamberin Muhamed alejhi selatu selam, paqja dhe shpëtimi i Allahut qofshin për familjen e ndershme të profetit, për shokët e tij besnikë dhe për të gjithë ata që ndjekin në rrugën e tyre deri në ditën e gjykimit. Patjetër që edukimi islam mbështetet mbi disa baza, ato janë bazat kryesore. Dhe mund të domethënë, mund t'i përmbledh në katër. Baza e parë është besimi. Për çfarë lidhje ka tani edukimi me besimin? Patjetër. Nuk mundet një njeri të ketë edukim të mirë, një sjellje të mirë, të jetë i dobishëm me krijesat e Zotit, nëse ky fillimisht nuk i beson Zotit të vet. Nëse ky fillimisht nuk di se ç'është Zoti i vet, nëse ky fillimisht nuk njeh Zotin e tij dhe çfarë kërkon Zoti prej këtij. Pra kjo është baza e parë. Prandaj dhe Llukmani e ka sjellur Allahu i madhërishëm shembull në Kuran, duke mësuar fëmijën e vet, duke edukuar fëmijën e vet. Duke i thënë Llukmani i tha djalit të tij, dhe ja kur Llukmani është duke i folur në formë këshille, duke e këshilluar djalin e vet, o djali im, mos i bëj shok Allahut, sepse nëse ti i domethënë i bën shok, dhe adhuron tjetërkënd përveç Allahut xheleshanuhu, atëherë kjo është një mëkat shumë i madh. Aq mëkat i madh është sa vjen në ajete të tjera të Kuranit që na tregon se me këtë vepër njeriu del nga islami. Njeriu del nga, del nga besimi. Pra ato janë katër. E para është besimi, njeriu duhet të besojë zotin. E dyta është praktika. ose praktikimi dhe realizimi i të gjitha atyre urdhrave hyjnore, me të cilat Allahu na ka urdhëruar dhe largimi nga ato ndalesa nga të cilat Zoti na ka, na ka ndaluar.
[2:52]Pra, praktika e atij besimi që fillimisht i besove, besimi, praktika, pastaj është sjellja e mirë me krijesat e Zotit, për çfarë po bëhet fjalë konkretisht pra, prej parimeve bazë. Dhe e katërta, baza e katërt është formimi i personalitetit të një njeriu të vërtetë. i cili fillimisht ka besuar, ka praktikuar urdhërat e Zotit, është sjellur mirë me krijesat e Zotit, dhe me të treja këto bashkë ky duhet të formohet. Pra formimi i personalitetit dhe i autoritetit të këtij njeriu mbështetur në tre të parat. Të gjitha këto quhen katër bazat kryesore ku mbështetet dhe ku fillon domethënë edukimi i vërtetë i një muslimani, madje, jo i një muslimani kështu, por edhe të fëmijët e muslimanëve, të fëmijëve të vegjël, patjetër që ata duhet të mbështeten të këtyre katër bazave. Atëherë hoxhë le t'i shpjegojmë këto të katërta. Pse çështja e besimit paska aq rëndësi të madhe, duke qenë se besimi është i lidhur me individin dhe me Zotin drejtpërsëdrejt. Çfarë rëndësie ka, pse është kaq rëndësishëm. Po shiko, çështja, domethënë nuk është aq e thjeshtë, pra ne mund të themi që besimi është diçka private. Besimi është diçka individuale, mes njeriut dhe Zotit. Ç'punë ka kjo çështje të lidhet me edukimin e përgjithshëm në jetën e përditshme. Po lidhet, lidhet shumë madje. Sepse nuk mund të jemi të sinqertë, nuk mund të jemi të dobishëm, nuk mund të jemi të njerëzishëm, nuk mund të jemi human, nuk mund të jemi njerëz me një sjellje të vërtetë, besnike, kundrejt njëri-tjetrit, nëse fillimisht ne nuk njohim Zotin tonë. Si do të jem unë mirënjohës ndaj një prej, ndaj një personi, kur jam jam mosmirënjohës fillimisht me Zotin që më krijoi. Nuk është logjike, patjetër që duhet të besojmë. Prandaj dhe Llukmani na e sjell shembull Allahu i madhërishëm në Kuran, Llukmani i tha djalit të tij, dhe ja Llukmani është duke këshilluar djalin e tij duke i thënë, o djali im, mos i bëj shok Allahut.
[4:59]Shiko, kemi një profet. Apo një njeri i mirë, sepse disa e konsiderojnë prej profetëve Llukmani, disa prej njerëzve të urtë dhe të mençur që Allahu xheleshanuhu ka dhënë dituri të posaçme. Pra, në rastin e një profeti, do të shikojmë tani se në cilat pika përqëndrohet ky profet për të edukuar fëmijët e tyre. Dhe gjëja e parë me të cilën do t'i tërheq vëmendjen dhe do ta formojë këtë njeri dhe do ta ndërgjegjësojë këtë djalë të vogël, i thotë, o djali im i vogël, mos i shoqëro Allahut shok. Sepse shirku, pra t'i bësh Zotit shok dhe ortak, është një gjynah shumë i madh. Siç vjen në ajetet e tjera, bëhet fjalë me dalë nga feja dhe një person që nuk ka fe, një person që nuk ka Zot, një person që nuk njeh Zotin e tij, nuk njeh të drejtat e krijesave të këtij Zoti, nuk njeh të drejtat e krijesave domethënë me të cilat ky, krijesave të Zotit me të cilat ky është duke jetuar, duke komunikuar në çdo ditë të jetës së tij.
[6:13]Andaj dhe me të drejtë fillon edukimi i profetit për djalin e tij, duke formuar këtë djalë me besimin në Zot. O djali im, mos i shoqëro Zotit shok. Kjo gjëja më kryesore, të besosh vetëm një Zot, ta adhurosh vetëm atë, t'i lutesh vetëm atij. Prandaj dhe pejgamberi salallahu alejhi selam, me të njëjtin format, me të njëjtin format, me të njëjtën mënyrë dhe metodë i drejtohet tani të vegjëlve, pra fëmijëve të vegjël që do të edukojë.
[6:44]Ibn Abasit i drejtohet Abdullah ibn Abasit.
[6:51]Abdullah ibn Abasi tani ishte, domethënë një djalë shumë i vogël, ishte djali, djali i axhës vetë, djali i xhaxhait të vet i thotë, o djalosh, kur të lutesh, lutju vetëm Allahut dhe kur të kërkosh ndihmë, kërko vetëm nga Allahu subhanehu ue teala. Çfarë po bëhet fjalë? Pra, fillon edukimi duke njohur Zotin. Ai që njeh Zotin, njeh vetveten, ai që njeh Zotin dhe vetveten, ai njeh dhe njerëzit e tjerë dhe patjetër do të jetë i mëshirshëm, do të jetë i njerëzishëm, do të jetë i dobishëm. Siç thotë pejgamberi alejhi selatu selam, njeriu më i dashur të Allahu është ai njeri i cili i sjell më shumë dobi njerëzve të tjerë. Kjo është lidhja.
[7:34]Shiko, unë jam i dobishëm për të tjerët, për interesin tim apo thjesht sepse përtej interesit tim unë dua që të fitoj kënaqësinë e Zotit dhe Zoti të më shpërblejë fillimisht në jetën e kësaj bote dhe në botën e ahiretit. Shiko, unë do të jem i dobishëm për njerëzit, përse? Sepse këtë e do Zoti. Atëherë unë nuk mund ta bëj dot veprim me krijesat e Zotit, kur fillimisht unë nuk njoh Zotin tim. Njeriu më i dashur tek Zoti, nëse ti do të shpresosh nga Zoti, dije se duhet t'i bësh punët për hir të Zotit. Pra çdo gjë që lidhet me krijesat, në edukim, në ekonom, në në në komunikim, në në në veprimet e ndërsjellta dhe dobi që i sjellim njëri-tjetrit e bëjmë me sinqeritet dhe besnikëri për hir të Allahut xheleshanuhu, ky është domethënë, kjo është baza e parë. Dhe pa këtë nuk mund të kalojmë dot në bazat e tjera. Hoxhë e kuptuam që baza e parë ishte shumë e rëndësishme, por praktika e fesë, pse është kaq e rëndësishme në islam? Po, po bëhet fjalë domethënë për bazën e dytë. Çështja tani shiko, a është e logjikshme që ne të pretendojmë që e njohim Zotin, por nuk njohim urdhërat e Zotit? A është e arsyeshme, a e pranon arsyeja e shëndoshë që të dalë një person dhe të thotë që unë i besoj Zotit, por jetën duhet ta jetoj domethënë sipas konceptit tim? Ndërkohë që Allahu i madhërishëm ta dha mendjen, ta dha arsyen, ta dha zemrën dhe shpirtin, të mendosh dhe të ndjesh që ky Zot i cili të krijoi, nuk të krijoi kot. Po kërkon diçka prej teje dhe ajo që kërkon Zoti, ato janë mesazhi hyjnor dhe brenda mesazhit hyjnor janë urdhërat dhe ndalesat. Dhe është e pakuptimtë. Ja shiko, le të hyjmë neve për shembull në një vend, në një institucion. Dhe të pyet, më fal zotëri, për çfarë je futur këtu? Jam futur kot. Jo, këtu nuk është, nuk asgjë nuk ka kot. Domethënë çfarë qëllimi ke, kë do takosh, çfarë problemi ke, a ke ndonjë hall? E ku ta di unë, nëse s'ke asgjë mund të dalësh.
[9:33]Për llogjikën tonë është e padrejtë, për arsyen e shëndoshë që ne të themi që unë e njoh Zotin, por tashti unë do të jetoj jetën time ashtu si ashtu siç dua unë. Nëse vërtet ti njeh Zotin, këtu fillon edukimi, baza e parë. Atëherë do të njohësh dhe urdhërat e Zotit, do të njohësh se çfarë kërkon Zoti prej teje. Do të njohësh dhe cilat janë ato domethënë adhurime konkrete që Zoti t'i ka bërë farz, t'i ka bërë detyrë, t'i ka bërë obligim, t'i ka bërë vaxhib për të adhuruar Allahun e madhërishëm, për të vetmin fakt se ne nuk mund ta falenderojmë Zotin. Sipas mendjes sonë, sepse mendja njerëzore ndryshon. Domethënë ndryshe do ta falenderojë ky, ndryshe do ta nuk ka më unifikim, nuk ka më domethënë një një, një një, një trajtë dhe një formë të adhurimit ashtu siç duhet për të për të madhëruar të madhërishmin, kur vetë i madhërishmi na ka përcaktuar. Ai është treguar i mëshirshëm për ne. Pra ne e njohim Zotin dhe e njohim urdhërat e Zotit. Tani, përse kjo bazë është e rëndësishme që ju pyetet, pse qenka kaq e rëndësishme në bazat e edukimit, sepse nëse unë do të kem probleme me urdhërat e Zotit që më ka dhënë dhe do të çaloj tek kjo pjesë, nuk do jem korrekt në këtë pjesë, nuk do jem i saktë në këtë pjesë. Mendohet që ky njeri do jetë korrekt, besnik dhe i sinqertë me krijesat e Zotit, asnjëherë. Patjetër do ketë probleme me krijesat e Zotit. Nëse unë nuk jam në rregull me Zotin tim, nuk jam në rregull me krijesat e Zotit tim. Nëse unë i shpërfill urdhërat hyjnore, do të shpërfill dhe të drejtat e njerëzve dhe patjetër këtu fillon pastaj zullumi dhe padrejtësia, atë që ne shohim sot në jetën e përditshme. Në fillim dhe në mbarim të botës, në lindje dhe në perëndim. Zullumet dhe padrejtësitë nuk kanë fund, sepse koncepti bazë i edukimit për të bashkëjetuar me krijesat e Zotit, sipas urdhërave që neve na dha vetë Zoti, ne këtë nuk e njohim. Atëherë çfarë, për çfarë edukimi po bëhet fjalë, andaj dhe praktikat e urdhëresave hyjnore, zë një vend shumë të madh dhe shumë të rëndësishëm dhe tepër të thellë në procesin e jetës, në sistemin e jetës tonë. Për të vetmen arsye se ai i cili nuk njeh urdhërat e Zotit, ai nuk është më i sinqertë me Zotin e vet dhe nuk ka sesi të jetë i sinqertë me krijesat e Allahut subhanehu ue teala. Hoxhë ne sapo përmendët pesë shtyllat e islamit. Pse falja e namazit dhe dhënia e zekatit përmenden njëra pas tjetrës, ka ndonjë arsye specifike? ndoshta mund të thuash domethënë pse namazi dhe zekati zakonisht përmenden bashkë, sepse ato njëra pas tjetrës vijnë të gjitha. Nëse e ke pse këto të dyja vijnë bashkë, apo pse këto kanë këtë lloj renditje dhe pse lidhen domethënë me me edukimin, ne përmendëm pak më parë që, shiko, çështja është shumë e thjeshtë. Ti do ta praktikosh besimin tënd, jo thjesht pretendoj që unë besoj një Zot, pastaj me këtë Zot nuk kam më lidhje, do ta praktikosh. Me çfarë? Me ato shtyllat që u përmendën, me namazin, me zekatin, me agjërimin, me haxhin, kush e ka të mundur. A nëse do t'i kthehemi pyetjes pse vijnë, vijnë bashkë domethënë edhe namazi, edhe zekati, atëherë kjo lidhet shumë ngushtë dhe bëhet mirë që pyetet. Lidhet shumë ngushtë me çështjen e edukimit. Shiko, besimi në Islam nuk është diçka që i përket individit, në jetën e tij private dhe çdo gjë mbyllet me kaq. Jo. Unë e fal namazin, ku? Në xhami. Në xhami falen dhe të tjerët, do të tubohemi dhe do të mblidhemi së bashku. Dhe pse ka ardhur zekati menjëherë pas namazit dhe kryesisht përmendet gjithmonë me namazin, sepse politikat fiskale. Do të realizohen atëherë, nga një shtet i mirëfilltë, do të realizohet atëherë, kur ne i dimë hallet e njëri-tjetrit. Dhe kur të tubohemi bashkë për të falur namazin në xhami, në namazin e xhamisë nuk është, japim selamin dhe do jemi nga xhamia. Ne do të takojmë njëri-tjetrin, do të komunikojmë me njëri-tjetrin, do të pyesim njëri-tjetrin për hallet, për hallet që kemi. Mungoi filani, po pse mungoi? Ka diçka, ka dy ditë që s'ka ardhur, mund të jetë i sëmurë, hajde ta vizitojmë, o por shiko se ne vizituam në sëmundjen e tij, por pas sëmundjes të rëndë, atëherë domethënë harxhimet e këtij personi, ky nuk i përballon dot vetë. Hajde bismilah vëllezër muslimanë, a mundemi ne ta ndihmojmë këtë lloj njeriu dhe shikoje, është jeta sociale. Dhe jeta shoqërore e muslimanëve lidhet ngushtë me adhurimin. Prandaj dhe zekati vjen menjëherë pas namazit, për me kuptuar që atë namaz, atë adhurim që ti ja dedikove drejtpërdrejt fizikisht Zotit tënd, ke dhe një adhurim tjetër që lidhet jo me tani me fizikun, por me paratë, me lekët, me pasurinë, me atë që të ka furnizuar Allahu xheleshanuhu, atëherë ti tani e kalove çështjen nga vertikalja në horizontale. E besove Zotin dhe e adhuron atë, por prisni se nuk mbaroi, nuk mbaroi besimi dhe adhurimi yt këtu. Tani kemi dhe krijesat e Allahut xheleshanuhu, nëse kemi nevojë për njëri-tjetrin, do ta ndihmojmë njëri-tjetrin, do t'i gjendemi pranë njëri-tjetrit dhe kjo shoqëri konsolidohet, kjo shoqëri vllazërohet, kjo shoqëri bashkohet. Kjo shoqëri është besnike dhe e sinqertë kundrejt njëri-tjetrit, ky është edukimi i vërtetë. Ky është, kjo është esenca dhe dhe dhe dhe baza dhe thelbi i vërtetë domethënë i i edukimit që adhurimi të realizohet dhe të gërshetohet në jetën e përditshme, në mes besimtarëve, mes njerëzve, mes krijesave të Zotit domethënë, për të, për të qenë të sinqertë me njëri-tjetrin, për të qenë njerëz në radhë të parë me njëri-tjetrin dhe për ta ndihmuar sa kemi mundësi njëri-tjetrin. Hoxhë, ne nga baza e dytë që ishte baza e besimit, si duket po kalojmë tek sjelljet e mira. Sjelljet e mira në Islam janë vetëm largimi i një pengese nga rruga, sjellja e mirë me mësuesit, me ata që të rrethojnë, hapja e një vendi për të moshuarit në autobus, çlirimi i tij, apo ka dhe diçka më specifike te sjelljet e mira në Islam? Po, pra po bëhet fjalë për sjelljet e mira si një bazë prej bazave të edukimit dhe është pikërisht baza e tretë që ne përmendëm, përmendëm pak më parë, që do të thotë, unë e njoha Zotin, ashtu sikur Zoti do që ta njohë atë. Unë e adhurova Zotin, ashtu sikur Zoti ma përcaktoi vetë mënyrën, trajtën dhe formën e adhurimit se si duhet të adhurojë atë. Dhe tani tani domethënë, patjetër që do të dal tek tek krijesat e Zotit. Sepse e përmendëm, e kemi përmendur dhe do ta përmendim, sa herë që kemi mundësi se nuk mundemi dot të pretendojmë një besim të vërtetë, madje mburren njerëzit sot. Unë jam besimtar i fortë, jam besimtar i mirë, jam besimtar i vërtetë, sepse shkoj vazhdimisht në xhami, sepse adhuroj Zotin vazhdimisht, sepse lexoj Kuran vazhdimisht dhe ky nuk di të sillet me krijesat e Allahut subhanehu ue teala. Nëse do të ndalemi pak tek çështja e namazit dhe e zekatit që përmendëm se adhurimi nuk është vetëm të adhurosh drejtpërdrejt Allahun xheleshanuhu, por pjesë e adhurimit është dhe kur unë ndihmon krijesave. Si ka mundësi unë të ndihmojë një krijesë, një njeri sikur unë, ndërkohë që nuk e dua atë? Unë e ndihmoj sepse e dua, unë e ndihmoj sepse duhet, unë e ndihmoj sepse lipset. Unë e ndihmoj sepse është diçka domethënë që lidhet me fenë time. Unë e ndihmoj sepse lidhet me formimin tim. Unë e ndihmoj sepse lidhet me edukatën time. Unë e ndihmoj sepse edukata dhe feja në Islam janë një, nuk ndahen nga njëra-tjetra. Procesi i edukimit është procesi i fesë. Procesi i edukimit është njohja e Zotit. Procesi i edukimit është praktikimi i adhurimeve që i bëjmë për Zotin, që bëjmë për Zotin. Procesi i edukimit është dhe sjellja që kemi me me njëri-tjetrin. Andaj dhe me të drejtë sjellja tani, në jetën e përditshme është pjesë kryesore dhe baza e tretë që përmendëm pra në bazat e edukimit islam dhe nëse do të ndalemi, ndoshta s'kemi shumë kohë. Bëhet fjalë që nuk është edukim islam, ato sjelljet domethënë e mirëfillta, thjesht hoqe pengesën nga rruga apo ndihmova një plak, një një, një njeri të moshuar. Besnikëria dhe sinqeriteti që të kemi duhet të kemi këtu brenda. Nuk beson mirë ndonjëri prej jush derisa të dojë për vëllaun e vet atë që do për vete.
[17:57]Kush sot në botë do për tjetrin atë që do për vete? Sot bota është ndërtuar mbi zullumet dhe padrejtësinë. Sot bota është ndërtuar mbi kulturën e padrejtësisë, mbi kulturën e zullumit, mbi kulturën e zhvatjes, mbi kulturën e hajnisë, e hajdutërisë, mbi kulturën e të qenit unë dhe s'më interesohen fare të tjerët. Kjo është kultura reale sot në botën, në botën në botë. Islami vjen me diçka tjetër. Islami vjen me kulturën e sinqeritetit, me kulturën e ndërgjegjes, me kulturën e solidaritetit, me kulturën e besnikërisë, me kulturën e pra, shikoje, ndryshojnë kulturat nga njëra-tjetra dhe edukimi për rrjedhojë ndryshon domethënë nga një vend në një vend tjetër, nga një ideologji në një ideologji tjetër. Është bazë, sjellja e ndërsjellët e mirë, duke u ndërtuar mbi besnikërinë dhe mbi sinqeritetin dhe jo thjesht mbi disa veprime domethënë që i bëj sot dhe nesër kur s'kam më interes, nuk i bëj më. Nëse jam i sinqertë, do të vizitojë përherë. Nëse jam i sinqertë, do të dua përherë. Nëse jam i sinqertë, do të tolerojë kur ti gabon. Nëse jam i sinqertë, do t'i mbulojë gabimet e tua. Dhe në fund fare, shikoje se si përmblidhet sjellja e besimtarit kundrejt besimtarëve dhe kur të vdesësh ti apo kur të vdes unë, do të bësh lutje që Zoti të më mëshirojë. Ky është edukimi islam. Prandaj dhe këto baza, pra mirësjellja nuk është thjesht një buzëqeshje sot dhe mas i vdiq nesër, s'kam punë më me ty. Jo, sa herë më kujtohet filani. Sa herë më kujtohet hoxha, sa herë më kujtohet mësuesi që më ka mësuar kur kam qenë në klasë të parë. Sa herë më kujtohet filani që ka ndihmuar dhe ai tashmë nuk jeton më, por ka vdekur, o Zot mëshiroje. O Zot lehtësoja familjes që janë akoma gjallë, o Zot lehtësoja punët e tyre, o Zot çoji bëje të gjithë këta nga banorët e xhenetit. Kjo është sjellja në islam, sjellja e vërtetë që mbështetet mbi besnikërinë dhe mbi sinqeritet. Hoxhë, Allahu të shpërbleftë për sqarimin e pyetjes, ishte më se e qartë.
[19:53]Amin edhe juve, Allahu ju nderoftë.
[20:06]Shikues të nderuar, ky ishte emisioni për sot. Në pjesën e parë ne folëm mbi tre bazat e para. Na ka mbetur vetëm një bazë, e cila është çështjet e formimit të personalitetit. Hoxhë, sa e rëndësishme është formimi i personalitetit në Islam dhe çfarë duhet të kuptojmë me formimin e personalitetit? Po atëherë nëse, duke filluar nga fëmijët e vegjël, ata do të fillojnë të besojnë Zotin e tyre. Të njohin Zotin e tyre, të lidhen ngushtë me konceptin, të njohin konceptin e besimit në Zot. Që këta janë krijesa që kanë nevojë për këtë Zot dhe ky Zot që i krijoi këta krijesa duhet ta njohin patjetër. Dhe bashkë me njohjen e Zotit, duhet të njohin urdhërat e Zotit. Dhe kur të njohin urdhërat e Zotit, kanë kuptuar pastaj se janë duke u formuar në një formim të vërtetë, me një edukim tepër të rëndësishëm, apo tepër domethënë të çiltër dhe të sinqertë, për të qenë të dobishëm për krijesat e Zotit. Që ne shpjeguam pak më parë domethënë pjesën e parë të emisionit çështja, çështja e sjelljes. Nëse do jemi korrekt fillimisht, me besimin në Zot. Pastaj me praktikat e të gjitha urdhërave hyjnore, me të cilat Allahu i madhërishëm neve na urdhëroi, me kalimin e kohës pastaj u mbështetur nga kjo, do të jemi të njerëzishëm, të mëshirshëm, tolerantë, mirëkuptues me njëri-tjetrin dhe me një sjellje të mirë ne me njëri-tjetrin, pra në jetën, në jetën tonë sociale, do të thotë pastaj që këtu fillon dhe formimi i një personaliteti të vërtetë. Durimi për çfarë është? Ne nuk durojmë, do të thotë, s'kemi formim të vërtetë. Ne nuk durojmë, do të thotë që formimi i personalitetit ka qenë i dobët. Ne nuk durojmë, do të thotë që jemi, jemi mendjemëdhenj. Ne nuk durojmë, do të thotë që nuk jemi modestë dhe të thjeshtë. Ne nuk durojmë, do të thotë që gjithçka e lidhet me interesin tonë. Dhe të gjitha këto që u përmendën, nuk kanë lidhje me edukatën e vërtetë islame. Prandaj dhe formimi i personalitetit të fëmijëve, por dhe i njerëzve kryesisht, me pikat bazë, pikat kryesore, esencën, thelbin, gjërat më esenciale që duhet të duhet të, patjetër duhet t'i marrim domethënë në edukimin tonë dhe të fëmijëve tanë, të familjeve tona, të shoqërisë tonë, patjetër që duhet të jenë të lidhura, të lidhura me një personalitet të fortë, sepse formimi i një personaliteti të vërtetë, është si puna e ushtarit që nesër sulmohet një vend. Ai do të ikë. Pse do të ikë? Se nuk është brëmosur dashuria për atdheun. Nuk është brëmosur dashuria domethënë për vendin ku ti, kur ti linde aty dhe po jeton aty. Dhe ikën menjëherë, e lëshon atë vend, njerëzve të tjerë, të cilët nuk kanë domethënë, kanë interesa, kanë interesa të tjera. Përse? Sepse formimi i këtij personi, i personalitetit të këtij njeriu, është formuar keq që në fillim. Dhe që një person të ketë formim të fortë, personalitet të mirë, patjetër që do të lidhet fillimisht me Zotin, me adhurimet e Zotit, me ndihmën, sjelljen, moralin dhe dhe dhe karakterin e tij, në të gjitha veprat që duhet, që duhet, që duhet t'i shfaqë për krijesat e Zotit, me besnikëri dhe të sinqertë nga thellësia e brendësisë së tij, nga thellësia e zemrës së tij, nga thellësia e shpirtit të tij, për të qenë korrekt dhe i saktë me Zotin e tij.
[23:56]Dhe formimi i personalitetit të këtij njeriu, do të fillojë domethënë me rrënjësimin e këtyre gjërave të cilat do ta ndjekin këtë person në të gjithë jetën e vet. Për shembull, pejgamberi Muhamed alejhi selatu selam, një ditë prej ditëve i thotë Abdullah ibn Abbasit sa ky ishte i vogël. Pra ishte, ishte tepër, ishte tepër i ri, tepër i vogël. Thotë o djalosh, ruaje Zotin, Zoti të ruajë ty. Pra ruaj urdhëresat e Zotit, kufijtë e Zotit dhe Allahu do të ruajë ty.
[24:34]Ruaje Allahun dhe do ta kesh përballë teje. Çfarë do të thotë kjo? Po formohet personaliteti i një fëmije që kupton se nuk, nuk bën dot pa Zotin, nuk jeton dot pa Zotin dhe nuk ka sesi të vdesë pa Zotin. Dhe nëse ky njeri formohet kështu, atëherë ky njeri që i beson Zotit dhe do të jetojë me Zotin, do të jetojë në paqe me krijesat e Zotit, do të jetojë në sjelljen më të mirë të mundshme me krijesat e Zotit. Dhe nëse prej krijesave vjen domethënë një një padrejtësi apo një zullum, apo një gabim, apo diçka domethënë, ky duron. Pse e duron? Sepse natyra njerëzore është e atillë që do të gabojë. Nëse ti nuk do që të dëmtohesh për çdo herë, mund të largohesh nga ky person, por jo ta luftosh atë. Mund të, mund të mënjanohësh nga ky person, por jo që ta zhdukësh atë. Mund të, mund të largohesh nga ky person në mënyrë që ky mos bëjë një zullum të dytë, një zullum të tretë. Por jo që ti të, të ta ndjekësh zullumin e tij me një zullum të dytë. Pra, ai të bën zullum dhe ti i bën zullum. Ai bën padrejtësi dhe ti i bën padrejtësi. Ai domethënë e, e do ta, do ta, do të gjesh zgjidhje e, e një gabimi duke ardhur me një gabim të dytë. Jo kjo nuk ka lidhje me sjelljen islame, kjo nuk ka lidhje me edukatën islame, kjo nuk ka lidhje me sinqeritetin. Këtu nuk ka, ne çfarë, ai tjetri gaboi, duhet ta këshillojmë, ai tjetri gaboi ne duhet t'i gjendemi pranë. E zem se ai nuk merr vesh, largohesh, edhe pse u largove, i lutesh Zotit, o Zot udhëzoje filanin. O Zot orientoje filanin tek gjëja, tek gjëja më e mirë. O Zot lehtësoja punët e filanit. O Zot kthjelloje dhe qartësoje filanin që të kuptojë se është në gabim. Pra ti u largove sepse ai nuk do të marrë më fjalë dhe këshilla prej teje. Dhe kjo Zot thotë që, siç bëjnë disa njerëz, e hoqa detyrimin tim, nuk kam më detyrë. Kafshë, thush, si thonë shqiptarët, edhe vrafsh veten. Jo. Ne largohemi për momentin sepse teknikisht nuk po gjejmë dot gjuhën e përbashkët. Ose ndoshta problemi është dhe tek mua që nuk mundem dot të të vij me gjuhën e posaçme që ai kupton. Dhe ai do të ndërgjegjësohet pas fjalëve të mia, por problemi mund të jetë edhe tek mua. Nuk ka mundësinë në këtë formë, unë largohem që mos më bëjë filani zullum, por në të njëjtën kohë, unë shkoj dhe i lutem Zotit, o Zot, lehtësoja hallet atij personi dhe kthjelloje dhe udhëzoje atë person. Çfarë do të thotë se, kemi të bëjmë pra me një formim personaliteti të vërtetë. Durimi për çfarë është? Ne nuk durojmë, do të thotë s'kemi formim të vërtetë. Ne nuk durojmë, do të thotë që jemi mendjemëdhenj. Ne nuk durojmë, do të thotë që nuk jemi modestë dhe të thjeshtë. Ne nuk durojmë, do të thotë që gjithçka e lidhet me interesin tonë dhe të gjitha këto që u përmendën, nuk kanë lidhje me edukatën e vërtetë islame. Prandaj dhe formimi i personalitetit të fëmijëve, por dhe i njerëzve kryesisht, me pika të bazë, pika të kryesore, esencën, thelbin, gjërat më esenciale që duhet, që duhet, patjetër duhet t'i marrim domethënë në edukimin tonë dhe të fëmijëve tanë, të familjeve tona, të shoqërisë sonë. Patjetër që duhet të jenë të lidhura, të lidhura me një personalitet të fortë, sepse formimi i një personaliteti të vërtetë. është si puna e ushtarit që nesër sulmohet një vend, ai do të ikë. Pse do të ikë? Se nuk është brëmosur dashuria për atdheun. Nuk është brëmosur dashuria domethënë për vendin ku ti, kur ti linde aty dhe po jeton aty. Dhe ikën menjëherë, e lëshon atë vend, njerëzve të tjerë, të cilët nuk kanë domethënë, kanë interesa, kanë interesa të tjera. Përse? Sepse formimi i këtij personi, i personalitetit të këtij njeriu, është formuar keq që në fillim. Dhe që një person të ketë formim të fortë, personalitet të mirë, patjetër që do të lidhet fillimisht me Zotin, me adhurimet e Zotit. Me ndihmën, sjelljen, moralin dhe dhe dhe karakterin e tij, në të gjitha veprat që duhet, që duhet, që duhet t'i shfaqë për krijesat e Zotit, me besnikëri dhe të sinqertë nga thellësia e brendësisë së tij, nga thellësia e zemrës së tij, nga thellësia e shpirtit të tij, për të qenë korrekt dhe i saktë me Zotin e tij. Dhe formimi i personalitetit të këtij njeriu, do të fillojë domethënë me rrënjësimin e këtyre gjërave të cilat do ta ndjekin këtë person në të gjithë jetën e vet. Për shembull, pejgamberi Muhamed alejhi selatu selam, një ditë prej ditëve i thotë Abdullah ibn Abbasit sa ky ishte i vogël. Pra ishte, ishte tepër, ishte tepër i ri, tepër i vogël. Thotë o djalosh, ruaje Zotin, Zoti të ruajë ty. Pra ruaj urdhëresat e Zotit, kufijtë e Zotit dhe Allahu do të ruajë ty.
[24:34]Ruaje Allahun dhe do ta kesh përballë teje. Çfarë do të thotë kjo? Po formohet personaliteti i një fëmije që kupton se nuk, nuk bën dot pa Zotin, nuk jeton dot pa Zotin dhe nuk ka sesi të vdesë pa Zotin. Dhe nëse ky njeri formohet kështu, atëherë ky njeri që i beson Zotit dhe do të jetojë me Zotin, do të jetojë në paqe me krijesat e Zotit, do të jetojë në sjelljen më të mirë të mundshme me krijesat e Zotit. Dhe nëse prej krijesave vjen domethënë një një padrejtësi apo një zullum, apo një gabim, apo diçka domethënë, ky duron. Pse e duron? Sepse natyra njerëzore është e atillë që do të gabojë. Nëse ti nuk don që të dëmtohesh për çdo herë, mund të largohesh nga ky person, por jo ta luftosh atë. Mund të, mund të mënjanohësh nga ky person, por jo që ta zhdukësh atë. Mund të, mund të largohesh nga ky person në mënyrë që ky mos bëjë një zullum të dytë, një zullum të tretë. Por jo që ti të, të ta ndjekësh zullumin e tij me një zullum të dytë. Pra, ai të bën zullum dhe ti i bën zullum. Ai bën padrejtësi dhe ti i bën padrejtësi. Ai domethënë e, e do ta, do ta, do të gjesh zgjidhje e, e një gabimi duke ardhur me një gabim të dytë. Jo kjo nuk ka lidhje me sjelljen islame, kjo nuk ka lidhje me edukatën islame, kjo nuk ka lidhje me sinqeritetin. Këtu nuk ka, ne çfarë, ai tjetri gaboi, duhet ta këshillojmë, ai tjetri gaboi ne duhet t'i gjendemi pranë. E zem se ai nuk merr vesh, largohesh, edhe pse u largove, i lutesh Zotit, o Zot udhëzoje filanin. O Zot orientoje filanin tek gjëja, tek gjëja më e mirë. O Zot lehtësoja punët e filanit. O Zot kthjelloje dhe qartësoje filanin që të kuptojë se është në gabim. Pra ti u largove sepse ai nuk do të marrë më fjalë dhe këshilla prej teje. Dhe kjo Zot thotë që, siç bëjnë disa njerëz, e hoqa detyrimin tim, nuk kam më detyrë. Kafshë, thush, si thonë shqiptarët, edhe vrafsh veten. Jo. Ne largohemi për momentin sepse teknikisht nuk po gjejmë dot gjuhën e përbashkët. Ose ndoshta problemi është dhe tek mua që nuk mundem dot të të vij me gjuhën e posaçme që ai kupton. Dhe ai do të ndërgjegjësohet pas fjalëve të mia, por problemi mund të jetë edhe tek mua. Nuk ka mundësinë në këtë formë, unë largohem që mos më bëjë filani zullum, por në të njëjtën kohë, unë shkoj dhe i lutem Zotit, o Zot, lehtësoja hallet atij personi dhe kthjelloje dhe udhëzoje atë person. Çfarë do të thotë se, kemi të bëjmë pra me një formim personaliteti të vërtetë. Durimi për çfarë është? Ne nuk durojmë, do të thotë s'kemi formim të vërtetë. Ne nuk durojmë, do të thotë që jemi mendjemëdhenj. Ne nuk durojmë, do të thotë që nuk jemi modestë dhe të thjeshtë. Ne nuk durojmë, do të thotë që gjithçka e lidhet me interesin tonë dhe të gjitha këto që u përmendën, nuk kanë lidhje me edukatën e vërtetë islame. Prandaj dhe formimi i personalitetit të fëmijëve, por dhe i njerëzve kryesisht, me pika të bazë, pika të kryesore, esencën, thelbin, gjërat më esenciale që duhet, që duhet, patjetër duhet t'i marrim domethënë në edukimin tonë dhe të fëmijëve tanë, të familjeve tona, të shoqërisë tonë. Patjetër që duhet të jenë të lidhura, të lidhura me një personalitet të fortë, sepse formimi i një personaliteti të vërtetë. është si puna e ushtarit që nesër sulmohet një vend, ai do të ikë. Pse do të ikë? Se nuk është brëmosur dashuria për atdheun. Nuk është brëmosur dashuria domethënë për vendin ku ti, kur ti linde aty dhe po jeton aty. Dhe ikën menjëherë, e lëshon atë vend, njerëzve të tjerë, të cilët nuk kanë domethënë, kanë interesa, kanë interesa të tjera. Përse? Sepse formimi i këtij personi, i personalitetit të këtij njeriu, është formuar keq që në fillim. Dhe që një person të ketë formim të fortë, personalitet të mirë, patjetër që do të lidhet fillimisht me Zotin, me adhurimet e Zotit. Me ndihmën, sjelljen, moralin dhe dhe dhe karakterin e tij, në të gjitha veprat që duhet, që duhet, që duhet t'i shfaqë për krijesat e Zotit, me besnikëri dhe të sinqertë nga thellësia e brendësisë së tij, nga thellësia e zemrës së tij, nga thellësia e shpirtit të tij, për të qenë korrekt dhe i saktë me Zotin e tij. Dhe formimi i personalitetit të këtij njeriu, do të fillojë domethënë me rrënjësimin e këtyre gjërave të cilat do ta ndjekin këtë person në të gjithë jetën e vet. Për shembull, pejgamberi Muhamed alejhi selatu selam, një ditë prej ditëve i thotë Abdullah ibn Abbasit sa ky ishte i vogël. Pra ishte, ishte tepër, ishte tepër i ri, tepër i vogël. Thotë o djalosh, ruaje Zotin, Zoti të ruajë ty. Pra ruaj urdhëresat e Zotit, kufijtë e Zotit dhe Allahu do të ruajë ty.
[24:34]Ruaje Allahun dhe do ta kesh përballë teje. Çfarë do të thotë kjo? Po formohet personaliteti i një fëmije që kupton se nuk, nuk bën dot pa Zotin, nuk jeton dot pa Zotin dhe nuk ka sesi të vdesë pa Zotin. Dhe nëse ky njeri formohet kështu, atëherë ky njeri që i beson Zotit dhe do të jetojë me Zotin, do të jetojë në paqe me krijesat e Zotit, do të jetojë në sjelljen më të mirë të mundshme me krijesat e Zotit. Dhe nëse prej krijesave vjen domethënë një një padrejtësi apo një zullum, apo një gabim, apo diçka domethënë, ky duron. Pse e duron? Sepse natyra njerëzore është e atillë që do të gabojë. Nëse ti nuk don që të dëmtohesh për çdo herë, mund të largohesh nga ky person, por jo ta luftosh atë. Mund të, mund të mënjanohësh nga ky person, por jo që ta zhdukësh atë. Mund të, mund të largohesh nga ky person në mënyrë që ky mos bëjë një zullum të dytë, një zullum të tretë. Por jo që ti të, të ta ndjekësh zullumin e tij me një zullum të dytë. Pra, ai të bën zullum dhe ti i bën zullum. Ai bën padrejtësi dhe ti i bën padrejtësi. Ai domethënë e, e do ta, do ta, do të gjesh zgjidhje e, e një gabimi duke ardhur me një gabim të dytë. Jo kjo nuk ka lidhje me sjelljen islame, kjo nuk ka lidhje me edukatën islame, kjo nuk ka lidhje me sinqeritetin. Këtu nuk ka, ne çfarë, ai tjetri gaboi, duhet ta këshillojmë, ai tjetri gaboi ne duhet t'i gjendemi pranë. E zem se ai nuk merr vesh, largohesh, edhe pse u largove, i lutesh Zotit, o Zot udhëzoje filanin. O Zot orientoje filanin tek gjëja, tek gjëja më e mirë. O Zot lehtësoja punët e filanit. O Zot kthjelloje dhe qartësoje filanin që të kuptojë se është në gabim. Pra ti u largove sepse ai nuk do të marrë më fjalë dhe këshilla prej teje. Dhe kjo Zot thotë që, siç bëjnë disa njerëz, e hoqa detyrimin tim, nuk kam më detyrë. Kafshë, thush, si thonë shqiptarët, edhe vrafsh veten. Jo. Ne largohemi për momentin sepse teknikisht nuk po gjejmë dot gjuhën e përbashkët. Ose ndoshta problemi është dhe tek mua që nuk mundem dot të të vij me gjuhën e posaçme që ai kupton. Dhe ai do të ndërgjegjësohet pas fjalëve të mia, por problemi mund të jetë edhe tek mua. Nuk ka mundësinë në këtë formë, unë largohem që mos më bëjë filani zullum, por në të njëjtën kohë, unë shkoj dhe i lutem Zotit, o Zot, lehtësoja hallet atij personi dhe kthjelloje dhe udhëzoje atë person. Çfarë do të thotë se, kemi të bëjmë pra me një formim personaliteti të vërtetë. Durimi për çfarë është? Ne nuk durojmë, do të thotë s'kemi formim të vërtetë. Ne nuk durojmë, do të thotë që jemi mendjemëdhenj. Ne nuk durojmë, do të thotë që nuk jemi modestë dhe të thjeshtë. Ne nuk durojmë, do të thotë që gjithçka e lidhet me interesin tonë dhe të gjitha këto që u përmendën, nuk kanë lidhje me edukatën e vërtetë islame. Prandaj dhe formimi i personalitetit të fëmijëve, por dhe i njerëzve kryesisht, me pika të bazë, pika të kryesore, esencën, thelbin, gjërat më esenciale që duhet, që duhet, patjetër duhet t'i marrim domethënë në edukimin tonë dhe të fëmijëve tanë, të familjeve tona, të shoqërisë tonë. Patjetër që duhet të jenë të lidhura, të lidhura me një personalitet të fortë, sepse formimi i një personaliteti të vërtetë. është si puna e ushtarit që nesër sulmohet një vend, ai do të ikë. Pse do të ikë? Se nuk është brëmosur dashuria për atdheun. Nuk është brëmosur dashuria domethënë për vendin ku ti, kur ti linde aty dhe po jeton aty. Dhe ikën menjëherë, e lëshon atë vend, njerëzve të tjerë, të cilët nuk kanë domethënë, kanë interesa, kanë interesa të tjera. Përse? Sepse formimi i këtij personi, i personalitetit të këtij njeriu, është formuar keq që në fillim. Dhe që një person të ketë formim të fortë, personalitet të mirë, patjetër që do të lidhet fillimisht me Zotin, me adhurimet e Zotit. Me ndihmën, sjelljen, moralin dhe dhe dhe karakterin e tij, në të gjitha veprat që duhet, që duhet, që duhet t'i shfaqë për krijesat e Zotit, me besnikëri dhe të sinqertë nga thellësia e brendësisë së tij, nga thellësia e zemrës së tij, nga thellësia e shpirtit të tij, për të qenë korrekt dhe i saktë me Zotin e tij.
